Bina İçi Akıllı Sistemler

Zayıf Akım Projesi

Geçişten otomasyona, tüm zayıf akım sistemleri tek elden.

Kısaca: Zayıf akım projesi, bir yapıdaki düşük gerilimli iletişim, güvenlik ve otomasyon sistemlerinin kablolama ve cihaz yerleşimiyle planlanmasıdır. Ofis binaları, kamu yapıları, oteller, okullar, sağlık tesisleri ve çok bloklu konut projeleri bu dosyaya ihtiyaç duyar. Kapsamında kartlı geçiş ve RFID erişim kontrolü, personel devam kontrol sistemi, görüntülü diafon, hırsız ihbar, hemşire çağrı, merkezi saat, data ve network altyapısı, telefon, anons ile bina otomasyonu altyapısı yer alır. Teslimde sistem blok şemaları, kat kablolama paftaları, sistem odası ve kabinet yerleşim detayları, kablo listeleri ile hat uzunluğu ve besleme hesapları birlikte verilir. Çalışma Aydın Efeler merkezlidir; çizim hizmeti tüm Türkiye'deki yapılar için uzaktan yürütülebilir. Dağıtım şirketi tarafındaki talep açma ve güç artırımı işlemleri ise yalnızca Aydın, Denizli ve Muğla illerinde takip edilir. Dosyalar EMO üyesi, 44915 sicil numaralı SMM belgeli mühendis imzasıyla teslim edilir.

Zayıf Akım Projesi — Sistem odası ve saha uçlarının dağılımı (şematik gösterim, fotoğraf değildir)
Zayıf Akım Projesi — Sistem odası ve saha uçlarının dağılımı (şematik gösterim, fotoğraf değildir)

Hizmet Tanımı

Zayıf akım projesi; bir yapıdaki düşük gerilimle çalışan iletişim, güvenlik ve otomasyon sistemlerinin (kartlı geçiş, RFID, merkezi saat, data/network, diafon, hırsız ihbar, hemşire çağrı, bina otomasyonu vb.) planlanmasıdır. Yangın algılama ve CCTV gibi kapsamı geniş bazı zayıf akım sistemleri ayrı sayfalarımızda ele alınır; talep hâlinde bu projeyle birlikte tek dosyada birleştirilebilir.

Zayıf akım dosyası, birbirinden bağımsız görünen sistemleri ortak bir altyapı mantığı içinde toplar. Önce yapının kullanım senaryosu çıkarılır: hangi kapılardan kimlerin geçebileceği, mesai takibinin nerede yapılacağı, yangın sistemiyle hangi noktalarda veri alışverişi olacağı belirlenir. Ardından sistem odası ve kat dağıtım dolaplarının yeri seçilir; bu seçim kablo mesafelerini doğrudan belirlediği için projenin en kritik kararıdır. Her sisteme kendi kablo tipi atanır; veri hatlarında CAT6 veya CAT6A, otobüs yapılı sistemlerde ekranlı burgulu çift kablo, kilit ve okuyucu beslemelerinde uygun kesitte enerji kablosu kullanılır. Paftalarda her ucun numarası, bağlı olduğu dolap ve hat uzunluğu tablolanır; kablo listesi bu tablodan çıkarılır.

Sistemlerin birbirleriyle nasıl konuşacağı da projede tanımlanır. Kartlı geçiş kapılarının yangın alarm sisteminden gelen kuru kontak sinyaliyle tahliye durumunda serbest bırakılması, asansör çağrı kontrolünün kart okuyucuyla eşleştirilmesi, PDKS verisinin ağ üzerinden sunucuya taşınması gibi bağlantılar blok şemada gösterilir. Bina otomasyonu bulunan yapılarda mekanik cihazlara ait saha noktaları, giriş çıkış sayılarıyla listelenir ve otomasyon panosuna kadar olan kablo güzergâhı ayrılır. Kablo taşıma sistemi de bu aşamada planlanır: zayıf akım kabloları için ayrı tava veya bölmeli kanal öngörülür, enerji kablolarıyla kesişme noktalarının dik açıda geçmesi sağlanır.

Kapsam

  • Kartlı geçiş kontrol sistemi (access control)
  • RFID tabanlı erişim ve varlık takip sistemleri
  • Merkezi saat sistemi
  • Personel devam kontrol sistemi (PDKS)
  • Görüntülü diafon / interkom sistemi
  • Hırsız ihbar ve güvenlik alarm sistemi
  • Hemşire çağrı sistemi (sağlık tesisleri için)
  • Data (yapısal kablolama) ve network altyapısı
  • Telefon santrali ve dahili hat projesi
  • TV / uydu ve genel anons (seslendirme) sistemi
  • Bina otomasyon sistemi (BMS) altyapı planı
Bu kapsamda ayrıca değerlendirilebilir: Aşağıdaki sistemler de zayıf akım ailesindendir; geniş kapsamları nedeniyle kendi sayfalarında ayrıntılı anlatılmıştır — talep hâlinde bu projeyle birlikte tek dosyada birleştirilir.

Süreç Nasıl İşler?

  1. Talep

    Bilgi ve varsa mimari plan alınır.

  2. Keşif

    Gerekirse sahada inceleme yapılır.

  3. Çizim

    Proje ve hesaplar hazırlanır.

  4. Teslim

    Onay sonrası dosya teslim edilir.

Yapısal kablolamada mesafe sınırları ve kabinet yerleşimi

Bakır yapısal kablolamada kalıcı hat, kat dolabındaki panel ile priz arasındaki bölümdür ve bu bölüm için 90 metrelik sınır aşılmaz; dolap içi ve kullanıcı tarafındaki bağlantı kablolarıyla birlikte toplam kanal uzunluğu 100 metreyi geçmeyecek şekilde kurgulanır. Bu nedenle geniş katlı yapılarda tek bir sistem odası yerine kat veya bölge dolapları seçilir. Kat dolapları arasındaki omurga, mesafe ve gerekli bant genişliğine göre fiber optik olarak planlanır. Paftalarda her prizin dolaba olan güzergâh uzunluğu, kanal ve tava boyunca ölçülerek yazılır; köşelerdeki kıvrım payları ve düşey iniş mesafeleri de bu ölçüye eklenir.

Sistem ayrımı, parazit ve besleme sürekliliği

Zayıf akım hatları düşük seviyeli sinyal taşıdığı için enerji kablolarıyla uzun mesafe yan yana ilerlemeye duyarlıdır. Proje aşamasında ayrı taşıma yolu tanımlanır, aynı kanal zorunluysa metal bölme kullanılır ve kesişmeler dik açıda gösterilir. Otobüs yapılı sistemlerde ekranın yalnızca tek noktadan topraklanması şemada açıkça belirtilir; iki ucundan topraklanan ekranda dolaşan akım oluşarak kablonun kendisi parazit kaynağına dönüşür. Besleme tarafında her sistemin merkezî güç kaynağı ve varsa akü desteği belirtilir; kapı kilidi gibi uzak ve akım çeken yüklerde hat uzunluğuna bağlı gerilim düşümü hesaplanarak besleme kesiti büyütülür.

Sayısal örnek

Altı katlı bir ofis binasında kat başına 24 veri ucu, toplam 144 uç planlandı. Tek sistem odasından beslemede en uzak ucun kalıcı hat uzunluğu 90 metrelik sınırı aştığı için ikinci, dördüncü ve altıncı katlara birer dolap konuldu; böylece en uzun kalıcı hat 78 metrede kaldı ve toplam kanal uzunluğu sınır içinde tutuldu. Yatay kablolama CAT6A, dolaplar arası omurga tek mod fiber olarak çizildi, sistem odasına 42U kabinet yerleştirildi. Erişim kontrolünde 18 kapı vardı; 12 V beslenen ve 0,45 A çeken manyetik kilitlerden en uzağı 55 metrede olduğu için besleme kesiti 1,5 mm2 yerine 2,5 mm2 seçilerek gerilim düşümü yüzde üçe indirildi. Paftalar, kablo listesi ve hesap ekleri 9 iş gününde teslim edildi.

Bu işte sık yapılan hata

En sık karşılaşılan hata, zayıf akım kablolarının tasarruf amacıyla enerji kablolarıyla aynı kanalda ve uzun mesafe boyunca yan yana çekilmesidir. Uygulama tamamlandıktan sonra yapılan hat testlerinde veri uçlarında parazit ve paket kaybı görülür; özellikle motor ve sürücü besleyen hatların yanında ilerleyen kablolarda sorun makine çalıştığında ortaya çıkar, bu yüzden ilk kabul testlerinde fark edilmez. Çözüm çoğunlukla güzergâhın yeniden çekilmesi olduğu için iş, asma tavan sökümünü ve ikinci bir kablolama maliyetini getirir. Benzer bir hata, otobüs hattının ekranını her dolapta topraklamaktır; oluşan dolaşım akımı haberleşme hatalarını rastgele aralıklarla tekrarlar.

Yönetmelik ve Mevzuat

Mevzuat referansı: İlgili TS EN standartları ve bina kullanım amacına göre değişen özel yönetmelikler (örn. kamu binalarında PDKS/geçiş kontrol şartnameleri) esas alınarak hazırlanır.

Yapısal kablolamanın tasarımı TS EN 50173 standart serisine, kurulum ve güzergâh ayrımı kuralları ise TS EN 50174 serisine göre yapılır; bu standartlar kablo sınıflarını, hat uzunluklarını ve enerji kablolarıyla ayrım esaslarını tanımlar. Kartlı geçiş sistemlerinin yangın anında kaçış yollarını serbest bırakması Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik ile ilişkilidir. Çok düşük gerilimli besleme devrelerinin kuruluşunda TS HD 60364 standart serisi esas alınır.

İlgili içerikler: Zayıf akım sistemleri nelerdir? · Fiyat aralığını hesaplayın · Tüm hizmetler · Teklif alın

Sıkça Sorulan Sorular

Yangın alarmı ve CCTV bu projeye dahil mi?

Bu sistemler kapsamlarının genişliği nedeniyle ayrı hizmet sayfalarımızda detaylandırılmıştır; talebinize göre tek bir süperpoze pafta altında birleştirebiliriz.

Hangi yapılarda zorunludur?

Zorunluluk yapının kullanım amacına göre değişir; kamu binaları ve ticari yapılarda genellikle geçiş kontrol ve PDKS talep edilir.

İlgili Hizmetler